Gmina uruchomiła spółdzielnię energetyczną - ma zmniejszyć wydatki na prąd i przyciągnąć partnerów

W Ostrowie Wielkopolskim ruszyła pierwsza w historii gminy spółdzielnia energetyczna, która ma przeciąć koszty dystrybucji i umożliwić lepsze wykorzystanie lokalnych instalacji OZE. W planach są rozmowy z właścicielami farm fotowoltaicznych oraz symulacje oszczędności dla szkół i jednostek gminnych. To pierwszy krok w kierunku budowy połączonej sieci energetycznej opartej na instalacjach samorządowych i prywatnych.

• Spółdzielnia Energetyczna Gminy Ostrów Wielkopolski - co już zrobiono i co daje SEGOW
• Jak to zmieni finanse gminy i jakie są plany rozwoju

Spółdzielnia Energetyczna Gminy Ostrów Wielkopolski - co już zrobiono i co daje SEGOW

Pod koniec procesu formalnego gmina zarejestrowała nowy podmiot, co otwiera drogę do korzystania z instrumentów wsparcia i funduszy na rozwój OZE. W praktyce oznacza to uporządkowanie spraw księgowych, uruchomienie konta i uregulowanie formalności podatkowych, tak by spółdzielnia mogła działać jako organizm wspierający wspólną produkcję i wymianę energii.

“Spółdzielnia Energetyczna Gminy Ostrów Wielkopolski (SEGOW) została pod koniec 2025 roku zarejestrowana w Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa (KOWR).”
— Tomasz Rozkocha

Eksperci wskazują, że najważniejszym mechanizmem działania SEGOW jest bilansowanie produkcji i zużycia wewnątrz grupy - gdy jedna instalacja produkuje nadwyżkę, energia może zostać wykorzystana przez inny punkt bez narzutu opłat dystrybucyjnych. To element, który ma realnie obniżyć rachunki gminnych jednostek.

“Te koszty dzisiaj to około 55% rachunku, które gmina ponosi na wszystkich swoich jednostkach. Spółdzielnia jest w tej chwili najlepszym narzędziem do bilansowania energii.”
— Tomasz Rozkocha

Jak to zmieni finanse gminy i jakie są plany rozwoju

Władzom gminy chodzi o zmianę logiki budżetowej - mniej pieniędzy na opłaty przesyłowe to więcej środków na funkcjonowanie placówek i inwestycje. Wójt wskazuje konkretne cele: roczne obciążenia związane z energią to dziś około 2 mln zł i w warunkach odpowiedniego rozwoju OZE można je radykalnie ograniczyć.

“To kwota około 2 mln zł rocznie. Możemy ją zniwelować do 0 zł, jeśli zabezpieczymy własne źródła i ogniwa energetyczne na poziomie około 2 MW.”
— Dariusz Pryczak

W praktyce gmina planuje dalszą rozbudowę instalacji i pozyskanie partnerów dysponujących znaczącym potencjałem produkcyjnym. Wśród zaplanowanych działań jest ogłoszenie przetargu na termomodernizację Szkoły Podstawowej w Gorzycach Wielkich na blisko 7 mln zł — na dachu tej inwestycji przewidziano montaż paneli fotowoltaicznych. Trwają też rozmowy z prywatnymi inwestorami, których włączenie do spółdzielni znacząco przyspieszyłoby budowę sieci „naczyń połączonych”.

Krótko mówiąc, SEGOW ma pełnić dwie role jednocześnie - wewnętrznego magazynu energii dla członków i grupy zakupowej negocjującej warunki dokupienia prądu, gdy zajdzie taka potrzeba.

“Przez to, że członkowie SEGOW nie ponoszą kosztów dystrybucji, w praktyce stają się dla siebie ‘magazynem energii’ - w modelu zbliżonym do net-meteringu.”
— Marek Kuświk

Mimo ambitnych celów, efekty będą narastać stopniowo - działania prowadzone są według wymogów regulacyjnych, które od 1 stycznia 2026 roku wymagają od spółdzielni pokrycia większego udziału OZE w zużyciu energii.

Dziś członkowie spółdzielni działają bez pobierania opłat na rzecz spółdzielni - to okres, w którym budowana jest struktura i prowadzony jest dialog z potencjalnymi partnerami.

W Ostrowie Wielkopolskim to dopiero początek większej zmiany myślenia o energii - z wydatku staje się ona zasobem, który można wspólnie zarządzać.

Punkty najważniejsze dla mieszkańców i podmiotów lokalnych:

• SEGOW zarejestrowana w KOWR - formalne podstawy funkcjonowania gotowe;
• konieczność rozbudowy OZE do około 2 MW, by zneutralizować roczne koszty energii;
• planowany przetarg na termomodernizację SP w Gorzycach Wielkich - 7 mln zł i instalacja PV;
• prowadzone rozmowy z właścicielami farm fotowoltaicznych i prywatnymi inwestorami - szansa na dołączenie do spółdzielni.

Dla mieszkańca oznacza to realną perspektywę lepiej wyposażonych placówek i mniejszego obciążenia gminnego budżetu, co może przełożyć się na lepsze usługi bez zwiększania wydatków z podatków. Właściciele instalacji fotowoltaicznych powinni obserwować ofertę i korzyści płynące z członkostwa w spółdzielni - współdzielenie nadwyżek i negocjowane warunki zakupu prądu mogą stać się opłacalną alternatywą dla samodzielnej sprzedaży energii na rynku.

na podstawie: Urząd Gminy Ostrów Wielkopolski.